Ключевые слова:
метаболический синдром, ожирение, инсулинорезистентность, желудок, желудочные железы, нервный аппарат, эндокринные клетки, нейроэндокринная регуляция, морфология, морфометрия.Библиографические ссылки
1. Бойқўзиев Ҳ. Х., Окбаев М. Б. Метаболик синдром ва унинг нейроэндокрин механизми // Биология ва тиббиёт муаммолари. – 2025. – № 3.1 (162). – Б. 251–253.
2. Окбаев М. Б. и др. Кемирувчилар ошқозони туби деворининг ўзига хос морфологик хусусиятлари // Вестник Ассоциации Пульмонологов Центральной Азии. – 2025. – Т. 2. – №. 7. – С. 322-325.
3. Окбаев М. Б., Бойкузиев Х. Х. Метаболик синдром пайдо бўлишида симпатик нерв тизимининг аҳамияти // Биомедицина ва амалиёт журнали. – 2025. – № 3/2. – Б. 26–30.
4. Окбаев М.Б. и др. Қандли диабет–метаболик синдромнинг асосий компоненти // Oбразование наука и инновационные идеи в мире. – 2025. – Т. 77. – № 2. –С. 352-355.
5. Окбаев М.Б., Бойқўзиев Ҳ.Х. (2026). Метаболик синдром модели коррекция қилинган каламушлар ошқозони тубининг морфологияси. Вестник Ассоциации Пульмонологов Центральной Азии, 18(13), 317-320.
6. Окбаев, М. Б. (2025). Каламушлар ошқозони туби нерв тизимининг морфологияси. Медицинский журнал молодых ученых, 1(14 (06), 105-109.
7. Окбаев, М. Б., & Бойкузиев, Х. Х. (2026). Метаболик синдром моделида каламушлар ошқозони тубининг морфологик хусусиятлари. In Фундаментал ва клиник тиббиёт ахборотномаси (Vol. 5, Number 25, pp. 168–170).
8. Окбаев, М. Б., & Бойкузиев, Х. Х. (2026). Метаболик синдром модели яратилган каламушлар ошқозони туби нерв тизимининг морфологик хусусиятлари. In Фундаментал ва клиник тиббиёт ахборотномаси (Vol. 5, Number 25, pp. 191–193).
9. Aburto M.R., Cryan J.F. Gastrointestinal and brain barriers: unlocking gates of communication across the microbiota–gut–brain axis // Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology. – 2024. – Vol. 21. – P. 222–247.
10. Adolph T.E., Grander C., Moschen A.R., Tilg H. Liver–microbiome axis in health and disease // Trends in Immunology. – 2018. – Vol. 39, № 9. – P. 712–723.
11. Aron-Wisnewsky J., Warmbrunn M.V., Nieuwdorp M., Clément K. Metabolism and metabolic disorders and the gut microbiota // Nature Reviews Microbiology. – 2021. – Vol. 19. – P. 55–71.
12. Aukan M. I. et al. Differences in gastrointestinal hormones and appetite ratings between individuals with and without obesity—A systematic review and meta‐analysis //Obesity Reviews. – 2023. – Т. 24. – №. 2. – С. e13531.
13. Bakar R.B., Reimann F., Gribble F.M. The intestine as an endocrine organ and the role of gut hormones in metabolic regulation // Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology. – 2023. – Vol. 20. – P. 784–796.
14. Boykuziyev X.X. (2026). Alimentar semiz-lik va metabolik sindromda ochlik orqali davolash usulini qoʻllash. Медицинский журнал молодых ученых, 1(17 (03), 225-227.
15. Boykuziyev X.X. (2026). Alimentar semizlik va yog‘ to‘qimasining yallig‘lanishi. Меди-цинский журнал молодых ученых, 1(18 (06), 221-224.
16. Chan A. M. L. et al. Recent developments in rodent models of high-fructose diet-induced metabolic syndrome: a systematic review //Nutrients. – 2021. – Т. 13. – №. 8. – С. 2497.
17. Codazzi V., Frontino G., Galimberti L., Giustina A., Petrelli A. Mechanisms and risk factors of metabolic syndrome in children and adolescents // Endocrine. – 2024. – Vol. 84. – P. 16–28.
18. Cryan J.F., O’Riordan K.J., Cowan C.S.M., Sandhu K.V., Bastiaanssen T.F.S., Boehme M., Codagnone M.G., Cussotto S., Fulling C., Golubeva A.V. et al. The microbiota-gut-brain axis // Physiological Reviews. – 2019. – Vol. 99, № 4. – P. 1877–2013.
19. de Vos W.M., Tilg H., Van Hul M., Cani P.D. Gut microbiome and health: mechanistic insights // Gut. – 2022. – Vol. 71. – P. 1020–1032.
20. Fahed G. et al. Metabolic syndrome: updates on pathophysiology and management in 2021 //International journal of molecular sciences. – 2022. – Т. 23. – №. 2. – С. 786.
21. Fan Y., Pedersen O. Gut microbiota in human metabolic health and disease // Nature Reviews Microbiology. – 2021. – Vol. 19. – P. 55–71.
22. Hotamisligil G.S. Inflammation, metaflammation and immunometabolic disorders // Nature. – 2017. – Vol. 542. – P. 177–185.
23. James D.E., Stöckli J., Birnbaum M.J. The aetiology and molecular landscape of insulin resistance // Nature Reviews Molecular Cell Biology. – 2021. – Vol. 22. – P. 751–771.
24. Kawai T., Autieri M. V., Scalia R. Adipose tissue inflammation and metabolic dysfunction in obesity //American journal of physiology-cell physiology. – 2021. – Т. 320. – №. 3. – С. C375-C391.
25. Longo S., Rizza S., Federici M. Microbiota-gut-brain axis: relationships among the vagus nerve, gut microbiota, obesity, and diabetes //Acta diabetologica. – 2023. – Т. 60. – №. 8. – С. 1007-1017.
26. Neeland I. J. et al. Metabolic syndrome //Nature Reviews Disease Primers. – 2024. – Т. 10. – №. 1. – С. 77.
27. Okbayev M.B. (2026). Metabolik sindrom haqida tarixiy va epidemiologik ma’lumotlar. Медицинский журнал молодых ученых, 1 (17 (03), 274-277.
28. Okbayev M.B. (2026). Metabolik sindrom modeli yaratilgan kalamushlar oshqozon tubi diffuz endokrin tizimining morfologiyasi. Медицинский журнал молодых ученых, 1(18 (06), 420-424.
29. Okbayev Mekhrilla Baxridinovich*, Boykuziyev Xayitboy Xudoyberdiyevich. Morphological Changes of the Stomach in Metabolic Syndrome: Pathogenetic Aspects - A Systematic Narrative Revie. American Journal of Medicine and Medical Sciences 2026, 16(5): 2304-2310.
30. Rodríguez-Correa E. et al. Biochemical and nutritional overview of diet-induced metabolic syndrome models in rats: what is the best choice? //Nutrition & diabetes. – 2020. – Т. 10. – №. 1. – С. 24.
31. Tsuji T., Tseng Y. H. Adipose tissue as a humoral–neuronal hub in metabolic regulation //Nature Reviews Endocrinology. – 2026. – С. 1-13.
32. Wang Y. et al. Circulating acyl and des-acyl ghrelin levels in obese adults: a systematic review and meta-analysis //Scientific reports. – 2022. – Т. 12. – №. 1. – С. 2679.
33. Zila-Velasque J. P. et al. Prevalence of metabolic syndrome and its components according to altitude levels: a systematic review and meta-analysis //Scientific Reports. – 2024. – Т. 14. – №. 1. – С. 27581.
